blog @ pasnik

Praca z uchodźcami pozwala mi poznawać zupełnie nieznane rejony NZ, jak WINZ - Work and Income, opiekę społeczną, w której jestem agentem dla swoich podopiecznych. WINZ ma złą opinię, budzi w przeciętnych Nowozelandczykach grozę i za wzięcie na siebie tej roli spotkało mnie niezrozumiałe uznanie reszty grupy. W praktyce wygląda to tak, że urzędnicy nie okazują na twój widok wielkiej radości i nie uśmiechają się, jak to się dzieje w innych urzędach, a na spotkania można czekać i godzinę po umówionym terminie. Dla Kiwich musi to być szczyt złego potraktowania.

Wszystkiego rodzaju zasiłki są w Nowej Zelandii oparte na faktycznej sytuacji petenta, a nie zasadach formalnych nie biorących pod uwagę stanu majątkowego. (w Polsce - z czasów, które pamiętam - zasiłek dla bezrobotnych przysługiwał po przepracowaniu x miesięcy na umowę o pracę zarabiając co najmniej minimum i mógł go dostać ktoś, kto zarabiał przed zwolnieniem ponad 10 tys. miesięcznie i miał oszczędności pozwalające długo przeżyć bez dochodu. Znam przypadek, że taka osoba go wzięła, “żeby odzyskać choćby część swoich podatków”).

To samo w sobie jest rozsądne, ale brak sztywnych zasad idzie bardzo daleko, co powoduje, że wiele rzeczy jest w praktyce uznaniowych - do case managera należy decyzja, czy kupno czegoś jest “niezbędne”, czy nie, czy jakaś sytuacja to “emergency” (wymagająca natychmiastowej interwencji), czy nie i od organizacji, dla której pracuję w wolontariacie mam opowieści o różnych case managerach, którzy podejmowali różne decyzje w niemal identycznych sytuacjach.

To, że WINZ ma dać kasę, kiedy jej nie masz i rozpaczliwie potrzebujesz, powoduje też nadużycia - ponoć (relacja z drugiej ręki, ale od kogoś, kto zna środowisko zasiłkowców) są ludzie, którzy dostają swój zasiłek we wtorek, przepijają go do czwartku, a w czwartek przychodzą z dziećmi prosząc o grant z tytułu “emergency”, bo dzieci nie mają co jeść i nie ma kasy i zaszantażowawszy w ten sposób dziećmi - dostają go.

Patrząc na ten system wydaje mi się, że zakres i sposób przyznawania zasiłków w NZ został stworzony z myślą o niegdysiejszej (częściowo mitycznej, ale istniejącej w niektórych wsiach i małych miastach) sielankowej społeczności dobrych, pracowitych, odpowiedzialnych ludzi, którym może się - bo takie jest życie - przydarzyć choroba, upadek firmy, zły mąż, który porzuci, śmierć rodziców w trakcie studiów dziecka i inne rzeczy, które przydarzają się dobrym ludziom i wtedy trzeba im pomóc, ale ofiary też zrobią wszystko, żeby się z tego wygrzebać. Jest to system naiwny, który nie przewiduje cynicznego wykorzystywania, choć od dawna wiadomo, że ono ma miejsce. Istnieje niewielka acz widoczna grupa, która z pozbawionego poczucia winy życia z zasiłków świadomie uczyniła trwały styl życia i to dzięki nim bycie na zasiłku (może z wyjątkiem zasiłku studenckiego, dla studentów nie mających środków utrzymania podczas studiów wyższych) jest przez ogół społeczeństwa postrzegane negatywnie i wyrażanie swojej złej opinii o beneficjentach doczekało się nawet swojej nazwy: “beneficiary bashing”. Członków tej grupy mam teraz okazję obserwować podczas tych długich oczekiwań na umówione spotkania służące akceptacji wydatków z grantu przesiedleńczego, ale to temat na kiedy indziej.

W każdym razie moje wrażenie jest takie, że WINZ to państwo w państwie, niekompatybilne z resztą Nowej Zelandii.

This entry was posted on Thursday, July 8th, 2010 at 10:04 pm and is filed under nowa zelandia. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 feed. You can leave a response, or trackback from your own site.